Ostatnia aktualizacja: 24 października 2019
Historia aktualizacji
24 paź 2019Pierwsza publikacja

Próby zakupu nowego routera mogą się kojarzyć z próbami nauki czarnej magii – wszędzie widać niezrozumiałe ciągi cyfr i liter, które niby coś robią, ale w praktyce mało kto wie co. Dodatkowym problemem jest to, że półkach sklepowych odnajdziemy zarówno routery kosztujące mniej niż 100 zł, jak i takie, których cena przekracza 1000 zł. Co do zaoferowania ma współczesny router i na co należy zwrócić uwagę przy kupnie, aby móc się cieszyć szybkim i stabilnym połączeniem z internetem? W poradniku tym postaramy się wyjaśnić, jaki router kupić w różnych sytuacjach.

Jaki standard Wi-Fi powinien obsługiwać router?

Routery przede wszystkim różnią się od siebie szybkością bezprzewodowej transmisji danych. Zależy ona głównie od standardu Wi-Fi obsługiwanego przez dany router – im nowsza generacja Wi-Fi, tym szybciej, ale też drożej. Rozpoznać go można rozszyfrowują znajdujące się w specyfikacji oznaczenie cyfrowe 802.11 połączone z kodem literowym, w czym pomoże poniższa tabela:

Standardy Wi-Fi

Podniesienie komfortu wykorzystania sieci bezprzewodowej zapewnią konstrukcje dwupasmowe, najlepiej zgodne ze standardem 802.11ac. Routery takie rozgłaszają dodatkową sieć w zakresie 5 GHz. Z tej dodatkowej sieci mogą korzystać wszystkie urządzenia wyposażone w kompatybilny moduł radiowy. Użycie częstotliwości z zakresu 5 GHz zwiększa prędkości połączeń, a także uwalnia intensywnie wykorzystywane pasmo 2,4 GHz. Routery standardu AC1200 to najliczniejsza i najczęściej wybierana grupa urządzeń dwupasmowych, bo oferują bardzo dobry współczynnik ceny do jakości. Maksymalna teoretyczna szybkość połączeń, kolejno dla pasma 2,4 i 5 GHz, wynosi w ich przypadku 300 oraz 867 Mb/s. Na rynku są również dostępne rozwiązania szybsze – routery standardu np. AC1900, czy AC2600, lecz wybierając takie urządzenie maksimum wydajności osiągniemy jedynie wtedy, gdy może się ono połączyć z odpowiednio szybką kartą sieciową. Szybszy router może się też przydać w sytuacji, gdy kilka urządzeń jednocześnie próbuje pobrać dużą ilość danych, ale w zdecydowanej większości sytuacji router klasy AC1200 jest wystarczający.

Najszybsze i najnowsze routery bezprzewodowe są kompatybilne ze standardem Wi-Fi 6/802.11ax. Najwydajniejsze z nich pozwalają na przesył danych falami radiowymi szybciej niż za pośrednictwem portów Gigabit Ethernet, ale jest ich niewiele na rynku i są bardzo drogie.

Router

Najtańsze obecnie routery to jednozakresowe urządzenia standardu 802.11n (Wi-Fi 4). Oznacza to, że do komunikacji wykorzystują tylko pasmo 2,4 GHz, a oferowana przez nie maksymalna szybkość transmisji radiowej to 300 Mb/s (w idealnym przypadku, dzielona między wszystkie podłączone do routera urządzenia). Routery tego typu nie sprawdzą się na obszarach zamieszkanych przez wiele osób (bloki mieszkalne, osiedla), gdyż duża liczba rozgłaszanych w jednym miejscu sieci pracujących w paśmie 2,4 GHz negatywnie wpływa na jakość komunikacji – dane są przesyłane dużo wolniej, a w skrajnych przypadkach trzeba się zmagać ze zrywaniem połączenia.

Dodatkowe techniki, które powinien mieć dobry router

Oprócz zapoznania się ze standardami Wi-Fi, warto jeszcze orientować się w dwóch technikach nierozerwalnie związanych z nowoczesnymi routerami: MU-MIMO i beamforming. MIMO, w swojej podstawowej wersji, pierwszy raz zostało wprowadzone w routerach zgodnych ze standardem 802.11n. Mechanizm ten do działania wykorzystuje wiele par anten odbiorczo-nadawczych, pozwalając na wysłanie wielu strumieni danych jednocześnie. Wykorzystanie wielu torów, którymi dane mogą „podróżować”, pozwoliło zwiększyć przepustowość łącza radiowego. To tak jak na autostradzie: trzema pasami pojedzie więcej samochodów niż dwoma. 

W drugiej wersji standardu 802.11ac, nazwanej wave 2, wprowadzono technikę MU-MIMO. Podstawowa, starsza wersja MIMO pozwala na prowadzenie wielostrumieniowej transmisji tylko przez jednego klienta w danym momencie (SU-MIMO – ang. Single-user MIMO). Oznacza to, że router/AP wysyła dane w ustalonej kolejności, a odbiorcą jest tylko jedno urządzenie, co w dużych sieciach bezprzewodowych z wieloma urządzeniami powoduje znaczne opóźnienia w komunikacji. MU-MIMO znosi to ograniczenie, bo urządzenia sieciowe działające w tej technice zyskały możliwość wysyłania w danej chwili wielu strumieni danych, których odbiorcami są różne klienty (downlink, niezależna transmisja do 3-4 klientów na raz). Standard 802.11ax idzie krok dalej – połączenia prowadzone są w obu kierunkach (uplink i downlink), co pozwala na transmisję do wielu odbiorców i na jednoczesny odbiór danych od wielu klientów.

Router ze wsparciem MU-MIMO, szczególnie klasy 802.11ax, sprawdzi się w sieciach bezprzewodowych, w których jest on intensywnie wykorzystywany przez wiele urządzeń jednocześnie. MU-MIMO sprawia, że urządzenia są obsługiwane szybciej, co zapobiega powstawaniu zatorów i niechcianego szczególnie przez graczy wzrostu pingów. Pamiętajmy jednak, że aby cieszyć się z korzyści oferowanych przez ten mechanizm, posiadana karta bezprzewodowa, czy też moduł WI-Fi laptopa lub smartfona również musi je obsługiwać.

MIMO

Natomiast beamforming pozwala przesłać dane na większą odległość. Urządzenia obsługujące tę technikę wzmacniają energię sygnału Wi-Fi i tak ją ukierunkują, aby klient mógł go odebrać z jak największą mocą. Rozwiązanie zostało uwzględnione w specyfikacji standardu 802.11ac (choć nie jest ono obowiązkowe) i zwrócić na nie uwagę powinni wszyscy, którym zależy na tym, aby nowy router zapewniał stabilne połączenie z siecią na jak największej powierzchni.

Podsumowując te dwa śródtytuły: jeśli masz bardzo ograniczony budżet i niewielkie wymagania, to powinieneś szukać tanich routerów dwuzakresowych. Jeśli jednak masz trochę większe wymagania, to dobrym punktem wyjścia jest podstawowy router Wi-Fi ac wave 2 obsługujący MU-MIMO i beamforming.

Router to też połączenia przewodowe

Decydując się na kupno nowego routera nie należy zapominać, że aby mógł on udostępnić połączenie z internetem innym urządzeniom, najpierw sam musi je nawiązać. Dlatego bardzo ważne jest sprawdzenie w jakie złącza WAN jest on wyposażony. Najpopularniejsze są dwa rodzaje gniazd WAN: RJ45 oraz telefoniczne RJ11. Pierwsze jest najbardziej uniwersalne, gdyż nie ważne z jakiej technologii korzysta dany usługodawca, dostarczone przez niego urządzenie końcowe (np. modem) musi mieć również złącze RJ45. Drugie, to gniazdo do którego podłączamy linię telefoniczną, co oznacza, że router ma wbudowany modem ADSL. Czyli router ze złączem RJ11 powinny wybrać osoby, które korzystają na przykład z Neostrady.

WAN

Kupując nowy router dopilnuj, by wszystkie jego porty RJ45 były zgodne ze standardem Gigabit Ethernet. Tak zwany standard Fast Ethernet może i był szybki w czasach, gdy jego nazwa była wymyślana, ale obecnie 100 Mb/s to po prostu mało. Istnieje jeszcze standard 10GBASE-T, lecz zgodne z nim urządzenia są bardzo drogie. Poza tym, aby móc przesyłać pliki z tak dużą prędkością , najpierw należy zadbać o okablowanie (skrętka cat. 6 lub 6a). Wszystko to sprawia, że standard pozostaje domeną sieci przemysłowych i korporacyjnych.

Droższe routery pozwalający zwiększyć przepustowość łącza poprzez połączenie ze sobą dwóch fizycznych interfejsów routera w jeden logiczny kanał transmisji, co daje blisko dwa razy szybsze transfery (inaczej mówiąc, router można połączyć z wybranym urządzeniem dwoma przewodami). Stosuje się go wszędzie tam, gdzie intensywność ruchu sieciowego jest największa, na przykład między routerem a NAS-em. Oczywiście, oba urządzenia sieciowe muszą tę funkcję obsługiwać.

Router z modemem GSM – czy warto?

Osobna grupa routerów to te, które do łączenia się z internetem wykorzystują połączenie GSM. Są one ratunkiem dla osób mieszkających na obszarach, na których brak jest tradycyjnej infrastruktury sieciowej. Router tego typu, dzięki wbudowanemu modemowi GSM, potrafi połączyć się z siecią operatora i łącze to udostępnić innym urządzeniom, a do działania wymaga jedynie włożenia karty SIM. W urządzeniach tej klasy, oprócz obsługiwanych standardów Wi-Fi, należy zwrócić uwagę na obsługiwane zakresy i szybkości LTE. Trzeba się przy tym liczyć z tym, że są one zauważalnie droższe od standardowych routerów bez modemu GSM.

Pewną alternatywą dla nich są tradycyjne routery wyposażone w port USB, do którego można wpiąć zewnętrzny modem USB lub smartfon z Androidem. Jest to rozwiązanie trochę tańsze, jeśli w szufladzie ma się nieużywany modem lub telefon, jednak trzeba pamiętać o tym, że nie każdy router wyposażony w port USB obsługuje zewnętrzne modemy GSM, a jeśli obsługuje je, to wcześniej w instrukcji lepiej jest sprawdzić, z którymi konkretnie modelami działa.

Dla kogo router z portami USB?

W ten sposób płynnie przeszliśmy do tematu portów USB w routerze. Tańsze modele zazwyczaj mają jeden interfejs tego typu (USB2.0), zaś droższe dwa (z reguły USB 2.0 + USB 3.0). Zaszyte w oprogramowaniu funkcje pozwalają je wykorzystać do uruchomienia:

  • Serwera wydruku – dzięki niemu w sieci domowej można udostępnić drukarkę bez modułu Wi-Fi.
  • Serwera plików – pozwala on na zapis i odczyt plików z nośnika podłączonego do portu USB, a także strumieniowanie plików multimedialnych, dzięki czemu film zapisany na dysku twardym podłączonym do routera może zostać obejrzany na telewizorze. Często funkcja ta jest połączona ze zintegrowanym z oprogramowaniem routera menadżerem pobierania plików.
  • Serwera FTP – zapewnia on łatwy dostęp do plików zapisanych na nośniku USB z każdego miejsca na Ziemi.
  • Połączenia 3G/4G (o czym wspominaliśmy w poprzednim śródtytule).

Co istotne, nie każdy router wyposażony w porty USB umożliwia uruchomienie każdej z powyższych funkcji. Wszystko zależy od oprogramowania, którego możliwości warto poznać przed zakupem upatrzonego routera – często wystarczy skorzystać z emulatora routera dostępnego na stronie jego producenta.

USB

Oprogramowanie jest w routerze równie ważne, co jego specyfikacja

Powyższy śródtytuł wyraźnie wskazuje na jeszcze jeden fakt: router to nie tylko hardware, ale również oprogramowanie. Funkcje, takie jak przekierowanie portów, DMZ, firewall SPI, czy sieć gościnna, znajdziemy niemal w każdym routerze. To, co odróżnia poszczególne modele od siebie, to funkcje oferowane w ramach: kontroli rodzicielskiej, priorytetyzacji ruchu sieciowego (QoS), bezpieczeństwa i usług związanych z interfejsem USB.

Zadaniem kontroli rodzicielskiej jest ograniczenie dostępu do stron oraz usług. Funkcja spełni swe zadanie, gdy pozwoli na zablokowanie treści poprzez definicję słów kluczowych, określenie czasu dostępu do sieci (harmonogram) oraz umożliwi sprawdzenie z jakimi stronami nawiązywały połączenie nasze pociechy. Droższe routery pozwalają o wiele lepiej kontrolować co wolno, a czego nie wolno robić na urządzeniach podłączonych do routera, bo mają predefiniowane listy zablokowanych stron (na przykład strony związane z pornografią, hazardem, bronią, narkotykami, streamingiem wideo, grami), pozwalają przypisywać filtry do konkretnych urządzeń i włączać je w konkretnych godzinach (na przykład blokować dostęp do stron streamujących wideo, takich jak YouTube i Twitch, gdy dziecko powinno się uczyć).

Bardzo ważna i w niektórych sytuacjach bardzo przydatna jest też funkcja QoS, która odpowiada za ustalenie priorytetów ruchu sieciowego. Dzięki niej można określić przepustowość łącza, jaką może maksymalnie wykorzystać dany klient, lub ustawić, aby pewne rodzaje pakietów były traktowane priorytetowo. Funkcja ta przydaje się na przykład graczom, którzy chcą, aby członkowie ich rodziny oglądający filmiki na YouTube nie psuli im rozgrywek sieciowych. Podstawowy QoS można znaleźć już w dość tanich routerach, ale naprawdę skutecznie działający, to już domena najlepszych, najmocniejszych modeli.

Zaawansowane modele routerów są wyposażane w dodatkowe mechanizmy, które chronią sam router, jak i podłączone do niego urządzenia. Ochrona tego typu zablokuje ataki DDoS, uniemożliwi otwarcie złośliwych witryn oraz wykryje i zablokuje „zarażone” wirusem urządzenia. Inaczej mówiąc, droższy router z dobrym oprogramowaniem to nie tylko szybsze, ale też bezpieczniejsze surfowanie po sieci.

Wi-Fi

Polecane routery

Mamy nadzieję, że dzięki powyższym wskazówkom lepiej rozumiecie czym różnią się od siebie routery i jakiej klasy sprzęt potrzebujecie, aby spełnił Wasze oczekiwania. Poniżej zamieszczamy listę polecanych przez nas routerów z różnych przedziałów cenowych i o różnej funkcjonalności, wśród których niemal każdy powinien znaleźć coś dla siebie.

  • TP-Link TL-WR940N – to nasza propozycja, gdy brak obsługi sieci 5 GHz nie jest problemem, a przede wszystkim liczy się niska cena. Na tle konkurencji model ten wyróżnia się bogatym w ustawienia i funkcje oprogramowaniem, których zmianę przeprowadzić można przy użyciu aplikacji mobilnej. Na uwagę zasługuje też bardzo szybka, jak na router tej klasy, transmisja danych, sięgająca 450 Mb/s.
Wiarygodne sklepy gwarantujące bezpieczne zakupy
Poniższe odnośniki są linkami afiliacyjnymi. Dokonując zakupu nie płacisz nic więcej, a wspierasz naszą działalność.
  • TP-Link Archer C6 – bardzo dobry model dla osób, które szukają taniego routera dwuzakresowego. Obecność standardu Gigabit Ethernet oraz MU-MIMO to w tym przedziale cenowym rzadkość. Właśnie głównie te dwa elementy specyfikacji sprawiają, że trudno o równą konkurencję dla Archera C6 w zbliżonej cenie.
Wiarygodne sklepy gwarantujące bezpieczne zakupy
Poniższe odnośniki są linkami afiliacyjnymi. Dokonując zakupu nie płacisz nic więcej, a wspierasz naszą działalność.
  • Asus RT-AC58U – router klasy AC1300, który ma niemal wszystko, co powinien mieć router dla wymagających. Jest on wyposażony w: MU-MIMO, kształtowania wiązki oraz pojedynczy port USB 3.0. Bardzo mocną stroną routera jest ogromna funkcjonalność, którą trudno odnaleźć w konkurencyjnych modelach tej klasy: obsługa zewnętrznych modemów GSM, nie tylko serwer, ale również klient sieci VPN, ponadprzeciętna ochrona rodzicielska, czy bogata lista możliwości wykorzystania interfejsu USB.
Wiarygodne sklepy gwarantujące bezpieczne zakupy
Poniższe odnośniki są linkami afiliacyjnymi. Dokonując zakupu nie płacisz nic więcej, a wspierasz naszą działalność.
  • Asus RT-AX88U – to niezwykle wydajny router router Wi-Fi 6 (ax) dla najbardziej wymagających. Ten router ma właściwie wszystko: czterordzeniowy procesor, 8-portowy przełącznik, dwa interfejsy USB 3.0, bardzo rozbudowane oprogramowanie chroniące przed cyberatakami, obsługę modemów LTE, funkcję sieci Mesh, optymalizację połączeń dla graczy i agregację łączy. Ten router, choć drogi, wynosi  domową sieć na nowy poziom.
Wiarygodne sklepy gwarantujące bezpieczne zakupy
Poniższe odnośniki są linkami afiliacyjnymi. Dokonując zakupu nie płacisz nic więcej, a wspierasz naszą działalność.
  • Huawei B525 – bardzo dobra propozycja dla osób szukających szybkiego routera z wbudowanym modemem LTE. Dodatkowo jest on wyposażony w standardowe gniazdo WAN, gigabitowy przełącznik oraz złącza pozwalające na zainstalowanie zewnętrznych anten, co w przypadku sprzętu tego typu jest bardzo ważnym dodatkiem.
Wiarygodne sklepy gwarantujące bezpieczne zakupy
Poniższe odnośniki są linkami afiliacyjnymi. Dokonując zakupu nie płacisz nic więcej, a wspierasz naszą działalność.
  • TP-Link Archer VR400 – dwupasmowy router z wbudowanym modemem ADSL. Co ważne, ma on też zwykły port WAN RJ-45, dzięki czemu można z niego dalej korzystać po zmianie usługodawcy.
Wiarygodne sklepy gwarantujące bezpieczne zakupy
Poniższe odnośniki są linkami afiliacyjnymi. Dokonując zakupu nie płacisz nic więcej, a wspierasz naszą działalność.